PROGRAM FOR ÅRSMØTET OG LOKALHISTORISKE DAGAR I REGI AV REGIONSLAGET HORDALAND SOGELAG VERTSLAG; TYSNES SOGELAG OG FITJAR SOGELAG
Laurdag 31. mai. 12:00 – 16:00 Klokka 12: Alle møter i Gamle tinghuset i Uggdal på Tysnes der det vert opning av arrangementet og servert lunsj.
Etter mat vert det omvising i museumsdelen av tinghuset og eit føredrag ved Atle Tornes der utvandring der tema. Busstur rundt på øya med lokal guide og nokre stopp på turen følgjer etter føredraget. (Tysnes sogelag betalar og sender så samlefaktura/rekning til Hordaland sogelag) Bussturen endar ved Gamle tinghuset i Uggdal.
Derfrå køyrer alle i privatbilar til Fitjar fjordhotell for middag og overnatting. (Middagen og underhaldning vert betalt frå samlefaktura til Hordaland sogelag)
Sundag 1. juni Frukost medrekna i romleige som kvart lokallag tingar og betalar sjølve (ikkje på fellesfaktura)
Klokka 0930-1100 årsmøte i seniorsenteret Fitjar kulturhus (5 minutt å gå frå hotellet) Innkomne framlegg må sendast til leiar annelivsol@gmail.com innan 1. mai 2025
Årsmelding, rekneskapsoppsett, resultatoppstilling, balanseoppstilling og budjett, revisormelding, handlingsplan, vedtekter og framlegg til endring samt program for lokalhistoriske dagar vert sendt lokallagsleiarane innan 1. april.
Lokallaga sender namn på utsendingar innan 20. april 2025 Lokalhistoriske dagar fortenar større oppslutnad og difor kan lag med under 100 medlemer ha 2 utsendingar dette året.
Overnatting på Fitjar fjordhotell er reservert Hordaland sogelag. Kvart enkelt lokallag må kontakta hotellet og tinga rom (hugs å meddela at Hordaland sogelag har reservert rom). Dei betalar også overnattinga medrekna frukost.
Elles betalar kvart lokallag kr 800 for kvar utsending direkte til konto 3632 57 22899, Hordaland sogelag, innan 10. juni 2025. Hordaland sogelag betalar Tysnes sogelag og Fitjar sogelag etter samlefaktura for lokalhistoriske dagar.
Ta kontakt med styreleiar i Hordaland sogelag, annelivsol@gmail.com om noko er uklart
Saksliste: 1. Godkjenning av innkalling og saklista 2. Val av ordstyrar, skrivar og to til å skriva under referatet frå årsmøtet 3. Årsmelding 4. Innkomne framlegg 5. Revidert rekneskap 6. Budsjett 7. Handlingsplan 8. Fastsetjing av medlemspengar 9. Vedtekter 10. Val
Lokalhistoriske dager fortsetter Klokka 1130-1600 har Fitjar sogelag ansvar for fagleg program:
1. Guide frå Fitjar sogelag tek oss med på historisk vandring i sentrum; Fitjar kyrkje, Rimsvarden og kongebrønnen. 2. Utsjekking og lunsj på hotellet klokka 13-1330 (betalt frå fellesfaktura) 3. føredrag i Fitjar kulturhus . Salen har 280 sete så her opnar vi opp for andre interesserte .
Foredrag 1: «Fitjarhistoria på 30 minutt» Overblikk over Fitjarhistoria med bilete ved Bjørn Haaland og Crister Steward Aarbø. Kort filmsnutt frå UiB om nye arkeologiske utgravingar på Fitjar i 2024.
Føredrag 2: «Osterneset festning» ved Odd Jarl Larsen. Historia om det tyske kystfortet frå andre verdskrig og framvising av ein digital rekonstruksjon av fortet.
Føredrag 3: «Snorre Sturlason: liv og lagnad» ved Karvel Strømme (Fitjar sogelag legg ut og Hordaland sogelag betalar frå samlefaktura).
Vossestrand sogelag var vert for årsmøtet og lokalhistoriske dagar i regi av Hordaland sogelag. 37 av dei påmelde frå 20 lokallag var samla på Stalheim hotell helga 11.-12. mai. Jorunn Gjøstein, leiar i Vossestrand sogelag, og kasserar i laget, hotellsjef Trygve Dugstad, tok imot oss etter kvart som me kom.
På romma venta ei hyggeleg overrasking, GÅVE! : Boka «Vossestrand, folk og landskap», ei rikt illustrert bok basert på norskamerikanaren Sivert P. Shelvik sine 32 dikt om heimbygda si. Her er alle garder på Vossestrand omskrive i ord og bilete.
Før matservering var det tid for å sjå den fine utsikta frå hotellet over Nærøydalen, Per Sivle sin fødested og garden Brekke der han vaks opp.
Ved bordseta, ein særdeles god lakserett med marengs-dessert, fekk vi god orientering av Jorunn Gjøstein. Ho fortalte om aktivitetane i Vossestrand sogelag: Fotosamling, lydopptak av eldre «beretninger», registrering av gamle ferdselsveger og arrangement av turer i området. Fotoregistrering vart fremheva. Her er det viktig å samla informasjon om bileta og registra kven som er avbilda. Slik vert det beste frå fortida sikra for fremtida.
Astrid Sudmann fortalde om Per Sivle, mora Susanna, født Ryum, og faren Erik Hansson Sivle som var ein av Noreg sine største hestehandlarar. Susanna fødte 3 tvillingpar, men berre Per vaks opp. Ho døydde i barselseng i 1859 då Per var 2 1⁄2 år gamal. Før skulestart flytta Per til garden Brekke. Der vaks han opp som forsterson. Brekke ligg like ved garden Sivle der faren var frå. Per er gravlagd i Drammen der faren hadde heimen sin i store deler av livet.
Håvard Skattum helsa frå Voss herad og takka for det viktige arbeidet laget har gjort ved registrering av bilete, stadnamn og historiar.
Trygve Dugstad tok oss med på omvising på Stalheim folkemuseum/Tønnebergsamlingane som ligg like ved hotellet. Dette er eit av dei største folkemuseuma i privat eiga. Her vart vi gjort kjende med ei rekke gamle bygningar, ei imponerande og innhaldsrik utstilling av gjenstandar og Lekve-huset, eit herskapshus frå 1725. Hotelleiger Kaare Tønneberg bygde opp dette museumet for å vise livet for vossingar og strandingar dei siste 2-300 åra. Søk gjerne informasjon på nettsida til museumet.
Vel tilbake på hotellet hadde Trygve Dugstad eit foredrag om historien til Stalheim hotell. Her tok han utgangspunkt i den auka interessa for norsk kultur og natur som starta i 1814. Fleire målarkunstnarar stod sentralt i denne rørsla. Her var det ei oppbygging av nasjonalkjensla. Det kom turistar sjøvegen til Gudvangen. Dei fekk skyss med hest og kjerre mot Voss. Etter råd frå reiseførar Scarlett frå Cooks reisebyrå i London starta Johan Andersen eit lite hotell på Stalheim i 1885. I dag er det det 4. hotellet som står på Stalheim. 3 ganger har hotellet brunne ned, sist i 1959 då 24 hotellgjester mista livet.
Om kvelden var det festmiddag med foredrag om Per Sivle og underhaldning.
Etter ein god frukost sundagen, opna leier for Hordaland sogelag, Anne Liv Soldal, årsmøtet og yngste alle velkomne. Før årsmøtet fortalde kvar enkelt kva dei heitte og kva lokallag dei var utsending frå. 1. varalem til styret i Hordaland sogelag, Mikal Heldal, vart vald til ordstyrar og skrivar i styret, Ågot Gammersvik, fekk jobben med å referera frå årsmøtet. Til å skriva under møtereferatet valde me Eli Bjørklid frå Nord og Midthordland sogelag og Egil Vaage frå Kvinnherad sogelag.
Etter årsmøtet var det utsjekking og avreise til «Mor si grav» ved Oppheim kyrkje. På den gamle gravplassen der Susanna Sivle vart gravlagt er det eit minnemonument. Ved hovudvegen er det eit skilt som viser veg. Trygve Dugstad gav ei orientering om staden, livet hennar og reisinga av monumentet.
På Vossestrand hotell fekk me ein svært god lunsj, etterfulgt av fotografering av deltakarane. Deretter gjekk turen til minnebautaen for spelemannen og komponisten Sjur Helgeland på garden Helgeland. Her fikk vi høyre to av «Brita-Lars-Sjur» sine verk fremført på ei av felene til spelemannen. Den mest kjente var «Budeiene på Vikafjell» som Margunn Blikberg Nordgård spela for oss. Ole Kristian Åmot fortalde om livet til Sjur og om kjærleiken hans til fjelltoppane i nærmiljøet.
Før heimreisa var det samling på garden Helgeland like ved bautaen der Ole Kristian fortalde meir om Sjur Helgeland.
Som oppsummering må det seiast at dei to dagene var svært vellukka og innhaldsrike. Sola varma frå skyfri himmel og maten stod til terningskast 6. Vossestrand sogelag og Stalheim hotell ved styreleiar Jorunn og hotellsjef Trygve fortenar stor heider for eit svært godt og innholdsrikt arrangement!
Her finn du ei anvisning korleis du skal finna fram til dei ymse møtestadane
Lørdag: Til Herdla.
Herdla ligg heilt på nordspissen av Askøy. Frå Bergen sentrum følgjer du Rv 555 i retning Askøy/Sotra til Storavatnet. Her tek du av på Rv 562 som du følgjer over Askøybrua og vidare heilt til Herdla, ca. 25 km fra Askøybrua. Når du har passert Herdlebrua (smal), held du fram ca. 500 meter før du svingar til venstre mot Herdla fort. På fortet er det offentleg parkeringsplass og toalett. Frå parkeringsplassen ser du den store lyse bygningen der museet held til. Køyretid med bil frå Bergen sentrum er ca. 45 min.
Søndag: Til Radiomuseet. Adresse: Grernsedalen 59, Erdal, Askøy.
Kjør sørover mot Kleppestø. Ta av til venstre ved skilt merket Erdal (ca 20 km). Etter passering av 50 kmt-skilt kommer et hagesenter på venstre hånd,. Ta av på sidevei til venstre ca 50 meter etter hagesenteret og hold mot høyre. Ta sidevei til venstre etter ca 4-500 meter.
Til Askøy museumslag. Adresse Lyngnesset 2, Strusshamn.
Kjør tilbake til Rv 562 som dere kjørte på fra Herdla. Fortsett i retning Kleppestø til rundkjøring hvor dere tar av i første avkjøring. Neste rundkjøring følger umiddelbart, ta 3. avkjøring og ned bakken. Passer Strusshamn skole på høyre hånd, kjør bent frem i neste kryss og innpå parkeringsplass like etterpå.
Hordaland Sogelag inviterer til årsmøte og lokalhistoriske dagar på Askøy ilag med Askøy museumslag.
Overnatting Overnatting på Biologen Hotell Herdla må alle bestilla sjølv direkte til: mobil 940 00 968 Opplys ved bestilling at det er i forbindelse med Lokalhistoriske dagar Overnatting inklusiv frukost: enkeltrom kr. 1690, dobbeltrom kr. 1145 (pr. pers.)
Deltakaravgifta kr. 955 dekkar inngangsbillettar, lunsj, kaffi og festmiddag. (Kasserar i Hordaland sogelag sender rekning for deltakaravgift til laga i etterkant)
Laurdag 25, mars Kl. 12.00 Herdla museum, Herdla Mottaking og opning ved Rosalind Fosse, utvalgsleiar for oppvekst og levekår. Servering av varm lunsj, betasuppe med flatbrød Kl. 13.00 Orientering om Herdla museum ved leiar Gunnar Furre Omvising i museet og torpedobatteriet, krigsminne frå 2. Verdskrig, og har vore i bruk opp til vår tid. Kl. 16.00 Omvising i Herdla kyrkje (1863) av historikar Erling Virkesdal Kl. 17.30 Innsjekking Biologen Hotell Herdla
Kl. 19.00 Middag på Biologen Hotel
Herdla museum
Flyplassen fra 2. verdenskrig
Den lune hamna i Strusshamn la grunnlag for bygging av gjestgiveri på 1700-talet. Her var kyrkjestad, fiske, handel, mølle, sjoddifabrikk og anna aktivitet som har gitt bygda ein rik historie.
Søndag 26. mars Kl. 09.15 Årsmøte Hordaland Sogelag, konferanserom Biologen Hotell Utsjekking frå Biologen Hotell Kl.11.00 Avreise Herdla Kl.11.30 Besøk Bergen Kringkaster, samling i Grensedalen, Erdal Kl.12.30 Avreise Erdal Kl.13.00 Varm lunsj i Møllesalen i Sjoddien, Strusshamn Kl.14.00 Omvising Askøy museumslag sine samlingar og i det verna historiske miljøet i Strusshamn Kl.16.00 Kaffipause og avslutning i Møllesalen
Stove frå 1960-talet og systove, frå utstillingane i Askøy museumslag i Sjoddien.Foto frå Herdla, krigsminne frå 2. verdskrig
Årsmøte og lokalhistoriske dagar i Hardanger 26. og 27. mars 2022
Oppmøte i Granvin Oppmøte for deltakarane var i det vakre ungdomshuset til Granvin som har det karakteristiske tårnet som fleire ungdomshus hadde då dei vart bygde i 30 åra i fleire av bygdene innover hardangerfjorden. Granvin ungdomshus var ferdig i 1930 og var bygd på dugnad av bygdefolket, fortalde leiar i Granvin Sogelag Gunnar I. Folkedal. Han viste fram ungdomslagsfana som kunstnaren Nils Bergslien måla og som vart gøymt bort i siste liten før tyskarane okkuperte huset under siste verdskrigen.
Kultur- og Miljøplan for Voss herad Trude Letnes kulturleiar i Voss herad informerte og viste fram kultur og miljøplanen til Voss herad. Voss herad omfattar no til saman 4 sogelag etter kommune reforma i 2020. Etter matøkt på den gamle gjestgjevarstaden Janusen som har ein meir en 300 år historie som serveringsstad, gjekk turen til Granvin Bygdemuseum ein steinkast på andre side av hovudvegen gjennom Granvin sentrum.
Bygdemuseet i Granvin Hardingfelespelar Alexander Aga Røynstrand som er styrer for bygdemuseet, fortalte om bygningane og framførte også vakker hardingfele slåttar for gjestene. Alexander som er ein av dei fremste utøvarane på Hardingfele i landet bur også på staden og er også aktiv i lokalpolitikken i Voss herad.
Etter synfaringa på bygdatunet, gjekk ferda til Heradshuset i Ulvik der forsamlinga vart hjartelag vel møtt til kaffipause i heradstyresalen. Leiaren i Ulvik Sogelag Torbjørn Dyrvik fortalde om hendingar under 2. verdkrigen der meir en 50 hus i Ulvik bygda vart øydelagde i kampane mellom tyske og norske soldatar 25. april 1940.
Olav H. Hauge senteret Heradshuset inneheld også Olav H. Hauge senteret der det vart omvising før turen gjekk over hardangerbrua til Vøringsfoss hotel for festleg samvær og overnatting. Etter frukost sundag vart årsmøte gjennomført i rolege former. Bremnes sogelag vart innleiingsvis ynskt velkomne som nytt medlem av Hordaland sogelag.
Årsmøte Knut Farestveit vart avløyst som leiar etter eige ynskje og ny lear i Hordaland Sogelag vart Anne Liv Soldal. Elles vart det attval på alle andre tillitsvalde. Økonomisk er stoda tilfredsstillande for laget, men framleis får ikkje laget tilskott frå Vestland fylke slik det gjorde i gamle Hordaland fylke. Dette vil det nye styret arbeida vidare med å få på plass.
Nils Bergslien Galeriet til multikunstnaren Nils Bergslien er også ein del av hotel bygget og det vart tid for ein omvising i dei lyse og vene lokala.
Eidfjord gamle kyrkje Etter årsmøte var det synfaring i gamle Eidfjord steinkyrkje som vart bygd i 1309. Ifølgje soga vart kyrkja bygd av Rike-Ragna Åsoldotter som son offer for syndige handlingar i livet. Rike -Ragna budde på garden Sæ i Simadalen, nordaust for Eidfjord. Soga fortel at ho var ute og rodde på fjorden med manne sin og dei krangla så fælt at ho sette han av på eit skjær til ho fann det for godt å ro ut og henta han. Mannen stakkar omkom ved flo sjø, og Ragna bygde kyrkja som bot for å ha skulda for mannen sin død. Hennar store gravstein med bilete av apostelen Jakob som kyrkja er vigd til, står framme i kyrkja til side for alteret. Under alteret står 7 kister, og ei av dei er kista til Anders Andersen Riber, fyrste protestantiske prest som var sendt av danskekongen for å reformera den katolske kyrkjelyden. Han gifta seg med Katarina Helvig Galtung og har mange etterkomarar i Hardanger og i Sunnhordland.
Biografi Anders Andersen Riber (ca. 1627-1688) var rundt 20 år gammel da han ble innskrreven i 1647 ved Københavns Universitet i Danmark, frå Ribe katedralskule. På latin vart han omtala, «Andreas Andreas Rincopius» på sin inskripsjon. Landsarkivet for Nørrejylland seier at han derfor trulig er født i den vesle byen Ringkøbing på austkysten av Jylland. Ifølgje Mandrup Hjeltnaes var Anders Andersen Riber frå Jylland, Danmark, biskop i Eidfjord prestegjeld i Hardanger der han ble ordinert 21. august 1656. Han blei buande der til han døyde på langfredag i 1688. Han gifta seg med Katarina Helvik Lauritsdatter Galtung, dotter av Lauitz Johannesson Galtung fra Thorsnes. Katarina ble født i 1635 og døyde i Eidfjord i 1693 i en alder av 58 1/4 år.
Styre 2022. Frå vestre Sigmund Simmenes, John Einarsen, Knut Farestveit, Anne Liv Soldal, Mikal Heldal.
